ผู้ว่าฯ ธปท. แนะปลดล็อคศก.ไทย สู้ระเบียบโลกใหม่ เร่งปฎิรูปโครงสร้าง-ใช้ Big Data หนุนรายย่อยเข้าถึงสินเชื่อ-ปิดช่องโหว่ทุนเทา : อินโฟเควสท์
ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ชี้ไทยต้องเร่งปฏิรูปโครงสร้างเศรษฐกิจเพื่อรับมือระเบียบโลกใหม่ โดยแก้ปัญหาการจัดสรรเงินทุนที่ไม่ทั่วถึงซึ่งฉุดศักยภาพการเติบโต พร้อมเดินหน้าพัฒนา Big Data เพิ่มโอกาสเข้าถึงสินเชื่อของเอสเอ็มอีและรายย่อย ควบคู่กับการสกัดทุนสีเทาและธุรกรรมผิดปกติ เพื่อเสริมเสถียรภาพระบบการเงินและขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ
นายวิทัย รัตนากร ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กล่าวบรรยายพิเศษในงานเสวนา The INTANIA Forum : SURVIVING UNDER THE NEW WORLD ORDER ที่คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ระบุว่า โลกปัจจุบันเข้าสู่ภาวะ Multi World ไม่มีขั้วอำนาจใดกำหนดทิศทางได้เบ็ดเสร็จ ภูมิรัฐศาสตร์ลามสู่ภูมิเศรษฐศาสตร์ ภาษีและมาตรการการค้าถูกใช้เป็นเครื่องมือแย่งชิงอำนาจ ขณะที่ Global Shock เกิดถี่ขึ้น ทั้งโควิด สงครามยูเครน สงครามการค้า และตะวันออกกลาง
ทั้งนี้ เศรษฐกิจไทยจึงต้องไม่เพียงยืดหยุ่น แต่ต้องดูดซับแรงกระแทก ปรับตัว และเดินหน้าต่อได้ หัวใจสำคัญคือการปฏิรูปโครงสร้างเศรษฐกิจ โดยเฉพาะปัญหา Resource Misallocation หรือการจัดสรรทรัพยากรผิดทาง ซึ่งเป็นตัวฉุดผลิตภาพและจีดีพีศักยภาพของประเทศ
* สภาพคล่องล้น เงินทุนกระจุกตัว
ผู้ว่าการ ธปท. กล่าวว่า ประเทศไทยไม่ได้ขาดเงินทุน เพราะปัจจุบัน ธปท. ดูดซับสภาพคล่องผ่านช่องทางต่าง ๆ วันละประมาณ 5-6 ล้านล้านบาท แต่เงินจำนวนมากกลับไม่ไหลไปสู่หน่วยธุรกิจที่มีประสิทธิภาพ ทำให้เศรษฐกิจโตต่ำกว่าศักยภาพ
นอกจากนี้ข้อมูลในระบบยังสะท้อนความผิดปกติอย่างชัดเจน เงินทุนกว่า 75% ถูกจัดสรรไปยังธุรกิจขนาดใหญ่ ขณะที่สินเชื่อเอสเอ็มอี ติดลบต่อเนื่อง 15 ไตรมาส แม้แต่เอสเอ็มอี ที่มีประสิทธิภาพสูง 30% แรก ยังเข้าถึงสินเชื่อได้เพียง 21% เทียบกับธุรกิจขนาดใหญ่ที่เข้าถึงได้ถึง 63%
* ใช้ Big Data หนุน SME เข้าถึงสินเชื่อ
ขณะที่ความเหลื่อมล้ำด้านต้นทุนการเงินซ้ำเติมการแข่งขันเอสเอ็มอี ที่มีประสิทธิภาพต้องจ่ายดอกเบี้ยเฉลี่ย 7.8% ขณะที่รายใหญ่จ่ายดอกเบี้ยราว 3.9% ทำให้ธุรกิจเล็กที่ควรถูกผลักดันให้โต กลับถูกจำกัดด้วยต้นทุนและการเข้าถึงทุน
ทั้งนี้ ทางออกสำคัญคือการสร้างฐานข้อมูลขนาดใหญ่เพื่อช่วยให้การปล่อยสินเชื่อแม่นยำขึ้น ลดต้นทุนความเสี่ยง หรือ Credit Cost ลดต้นทุนการปล่อยกู้ และลดต้นทุนดำเนินงาน โดยฐานข้อมูลนี้ไม่ใช่เครดิตบูโรแบบเดิม แต่เป็นการรวบรวมข้อมูลหลายด้าน ทั้งข้อมูลเครดิต Statement การใช้น้ำ ไฟ และข้อมูลทางเลือกอื่น ๆ เพื่อนำมาประเมินศักยภาพผู้กู้ได้รอบด้านขึ้น
นายวิทัย กล่าวว่า เรื่องนี้สอดคล้องกับนโยบายรัฐบาล โดยนายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรมว.คลัง เข้ามาเป็นเจ้าภาพขับเคลื่อน และใช้กลไกชุด Connect หากทำสำเร็จจะช่วยให้ประชาชนรายย่อยและเอสเอ็มอี ที่มีวินัยแต่ไม่มีหลักประกันเพียงพอ เข้าถึงสินเชื่อได้มากขึ้นในต้นทุนที่เหมาะสม
*สกัดทุนเทา
ขณะเดียวกันอีกปัญหาใหญ่คือทุนเทาและเศรษฐกิจนอกระบบ ซึ่งไทยมีขนาดเศรษฐกิจนอกระบบใหญ่เป็นอันดับ 14 ของโลก โดยประมาณ 9-13% เป็นเศรษฐกิจสีเทา ทำให้รัฐเก็บภาษีไม่ได้ และเงินไม่กลับเข้าสู่ระบบงบประมาณ ทำให้ ธปท.จึงเริ่มปิดช่องโหว่หลายด้าน ทั้งกำหนดให้การเบิกเงินสดเกิน 5 ล้านบาทต่อเดือนต้องแจ้งเหตุผล หลังพบธนบัตรใบละ 1,000 รุ่นเก่าหายจากระบบถึง 140,000 ล้านบาท รวมถึงจับตาธุรกรรมทองคำผ่านแอปที่กระทบค่าเงินบาท
ขณะที่มาตรการกำกับทองคำเริ่มเห็นผล หลังให้ผู้เทรดทองเกิน 50 ล้านบาทต่อแพลตฟอร์มต้องรายงาน และถอนทองคำแท่งเกิน 2 กิโลกรัมต้องแจ้งข้อมูล ทำให้ปริมาณถอนทองน่าสงสัยลดจากเกือบ 20,000 ล้านบาทต่อเดือน เหลือ 2,500-3,000 ล้านบาท ส่วนสินทรัพย์ดิจิทัลอย่าง USDT พบธุรกรรมน่าสงสัยถึง 40% เป็นการโอนเงินหนีระบบหรือส่งออกนอกประเทศ มูลค่ากว่า 250,000 ล้านบาทใน 5 เดือน ขณะที่บัญชีม้าและเงินพนันออนไลน์ถูกสั่งปิดแล้วกว่า 2,500 บัญชี
โดย ธปฦ/รัชดา คงขุนเทียน